Η αρτηριακή υπέρταση είναι μια ασθένεια στην οποία ανιχνεύεται μια επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης στα 140/90 mmHg. Τέχνη. Αυτή η παθολογία ανιχνεύεται στο 40% του ενήλικου πληθυσμού και συχνά εμφανίζεται όχι μόνο σε ηλικιωμένους, αλλά και σε εφήβους, νεαρούς ενήλικες και έγκυες γυναίκες. Έχει γίνει μια πραγματική «επιδημία του 21ου αιώνα» και οι γιατροί σε πολλές χώρες προτρέπουν όλους να μετρούν τακτικά την αρτηριακή τους πίεση ξεκινώντας από την ηλικία των 25 ετών.
Σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία, μόνο το 20-30% των ασθενών με αρτηριακή υπέρταση λαμβάνουν επαρκή θεραπεία και μόνο το 7% των ανδρών και το 18% των γυναικών παρακολουθούν τακτικά την αρτηριακή τους πίεση. Στα αρχικά στάδια, η αρτηριακή υπέρταση είναι ασυμπτωματική ή ανακαλύπτεται τυχαία κατά τη διάρκεια των εξετάσεων ή κατά την επίσκεψη σε γιατρό για τη θεραπεία άλλων ασθενειών. Αυτό οδηγεί στην εξέλιξη της παθολογίας και σε σημαντική επιδείνωση της υγείας. Πολλοί ασθενείς με αρτηριακή υπέρταση που δεν αναζητούν ιατρική βοήθεια ή απλώς αγνοούν τις συστάσεις του γιατρού και δεν λαμβάνουν συνεχή θεραπεία για τη διόρθωση της αρτηριακής πίεσης σε φυσιολογικό επίπεδο (όχι περισσότερο από 130/80 mm Hg) κινδυνεύουν από σοβαρές επιπλοκές αυτής της παθολογίας: εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα του μυοκαρδίου, καρδιακή ανεπάρκεια κ.λπ.
Μηχανισμοί ανάπτυξης και ταξινόμηση
Η αύξηση της αρτηριακής πίεσης συμβαίνει λόγω της στένωσης του αυλού των κύριων αρτηριών και των αρτηριών (μικρότεροι κλάδοι αρτηριών), η οποία προκαλείται από πολύπλοκες ορμονικές και νευρικές διεργασίες. Όταν τα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων στενεύουν, το έργο της καρδιάς αυξάνεται και ο ασθενής αναπτύσσει βασική (δηλαδή πρωτοπαθή) υπέρταση. Αυτή η παθολογία εμφανίζεται στο 90% των ασθενών. Στο υπόλοιπο 10%, η υπέρταση είναι συμπτωματική (δηλαδή δευτεροπαθής) και προκαλείται από άλλα νοσήματα (κυρίως καρδιαγγειακά νοσήματα).
Η βασική υπέρταση (ή υπέρταση) δεν προκύπτει ως αποτέλεσμα βλάβης οργάνων. Τότε εμφανίζεται βλάβη στο όργανο-στόχο.
Η δευτεροπαθής υπέρταση προκαλείται από δυσλειτουργία συστημάτων και οργάνων που εμπλέκονται στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, δηλαδή h. η αύξηση της αρτηριακής πίεσης είναι σύμπτωμα της υποκείμενης νόσου. Χωρίζονται σε:
- νεφρική (παρεγχυματική και νεφρική): προκύπτουν ως αποτέλεσμα συγγενούς ή επίκτητης υδρονέφρωσης, οξείας ή χρόνιας σπειραματονεφρίτιδας και πυελονεφρίτιδας, πολυκυστικής νεφρικής νόσου, νεφρικής νόσου ακτινοβολίας, διαβητικής σπειραματονεφρίτιδας κ.λπ.
- Αιμοδυναμική (μηχανική και καρδιαγγειακή): αναπτύσσονται με ανεπάρκεια της αορτικής βαλβίδας, πλήρη κολποκοιλιακό αποκλεισμό, αθηροσκλήρωση της αορτής, ανοιχτό αορτικό πόρο, αορτική αρθρίτιδα, νόσο του Paget, αρτηριοφλεβικά συρίγγια κ.λπ.
- ενδοκρινικό: αναπτύσσονται με φαιοχρωμοκύτωμα (ένας ορμονικά ενεργός όγκος των επινεφριδίων), παραγαγγλιώματα, σύνδρομο Cohn, ακρομεγαλία, σύνδρομο ή ασθένεια Itsenko-Cushing κ.λπ.
- νευρογενής: αναπτύσσονται με ασθένειες και εστιακές βλάβες του νωτιαίου μυελού και του εγκεφάλου, υπερκαπνία (αύξηση της ποσότητας διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα) και οξέωση (μετατόπιση της οξεοβασικής ισορροπίας προς το οξύ).
- άλλοι: αναπτύσσονται με όψιμη τοξίκωση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, δηλητηρίαση από θάλλιο και μόλυβδο, καρκινοειδές σύνδρομο (δηλητηρίαση αίματος με περίσσεια ορμονών), πορφυρία (κληρονομική διαταραχή του μεταβολισμού της χρωστικής), υπερδοσολογία γλυκοκορτικοειδών, εφεδρίνης, κατεχολαμινών, λήψη ορμονικών αντισυλληπτικών, κατανάλωση τροφών με ΜΑΟ ινχιβίτη.
Ανάλογα με τη φύση της πορείας, η αρτηριακή υπέρταση μπορεί να είναι:
- προσωρινή: μια αύξηση της αρτηριακής πίεσης παρατηρείται σποραδικά, διαρκεί από αρκετές ώρες έως αρκετές ημέρες και ομαλοποιείται χωρίς τη χρήση φαρμάκων.
- ασταθής: Η αρτηριακή πίεση αυξάνεται λόγω της επίδρασης ενός προκλητικού παράγοντα (σωματικό ή ψυχοσυναισθηματικό στρες). Απαιτείται φαρμακευτική αγωγή για να σταθεροποιηθεί η κατάσταση.
- σταθερό: Η αρτηριακή πίεση του ασθενούς αυξάνεται συνεχώς και απαιτείται σοβαρή και συνεχής θεραπεία για την ομαλοποίησή της.
- Κρίση: ο ασθενής βιώνει περιοδικές υπερτασικές κρίσεις.
- κακόβουλο: Η αρτηριακή πίεση αυξάνεται σε υψηλό επίπεδο, η παθολογία εξελίσσεται γρήγορα και μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές και θάνατο του ασθενούς.
Ανάλογα με τη βαρύτητα, η αρτηριακή υπέρταση ταξινομείται ως εξής:
- I βαθμός: Η αρτηριακή πίεση αυξάνεται στα 140-159_90-99 mm Hg. Τέχνη.;
- II βαθμός: Η αρτηριακή πίεση ανεβαίνει στα 160-170/100-109 mm Hg. Τέχνη.;
- III βαθμός: η αρτηριακή πίεση αυξάνεται στα 180/110 mm Hg. Τέχνη. Τέχνη. και ψηλότερα.
Στην μεμονωμένη συστολική υπέρταση, μόνο μια αύξηση της συστολικής πίεσης πάνω από 140 mmHg είναι χαρακτηριστική. Τέχνη. Αυτή η μορφή υπέρτασης παρατηρείται συχνότερα σε άτομα άνω των 50-60 ετών και η αντιμετώπισή της έχει τα δικά της χαρακτηριστικά γνωρίσματα.
Σημάδια αρτηριακής υπέρτασης
Πονοκέφαλος και ζάλη μπορεί να εμφανιστούν σε ασθενείς με αρτηριακή υπέρταση.
Για πολλά χρόνια, οι ασθενείς μπορεί να μην γνωρίζουν ότι έχουν αρτηριακή υπέρταση. Κάποιοι από αυτούς σημειώνουν επεισόδια αδυναμίας, ζάλης και κακουχίας στην ψυχοσυναισθηματική τους κατάσταση στα αρχικά στάδια της υπέρτασης. Με την ανάπτυξη σταθερής ή ασταθούς υπέρτασης, ο ασθενής αρχίζει να παραπονιέται για:
- γενική αδυναμία?
- τρεμοπαίζει μύγες μπροστά στα μάτια.
- ναυτία;
- Ζάλη;
- παλλόμενος πονοκέφαλος?
- μούδιασμα και παραισθησία στα άκρα.
- Δύσπνοια;
- δυσκολία στην ομιλία?
- πόνος στην καρδιά?
- πρήξιμο των άκρων και του προσώπου.
- προβλήματα όρασης κλπ.
Κατά την εξέταση του ασθενούς, αποκαλύπτονται βλάβες:
- Νεφρική: ουραιμία, πολυουρία, πρωτεϊνουρία, νεφρική ανεπάρκεια.
- Εγκέφαλος: υπερτασική εγκεφαλοπάθεια, εγκεφαλοαγγειακό ατύχημα.
- Καρδιά: πάχυνση των τοιχωμάτων της καρδιάς, υπερτροφία αριστερής κοιλίας.
- Αγγεία: στένωση του αυλού των αρτηριών και των αρτηριδίων, αθηροσκλήρωση, ανευρύσματα, ανατομή αορτής.
- Βυθός: αιμορραγία, αμφιβληστροειδοπάθεια, τύφλωση.
Διάγνωση και θεραπεία
Σε ασθενείς με σημεία αρτηριακής υπέρτασης μπορούν να συνταγογραφηθούν οι ακόλουθοι τύποι εξετάσεων:
- μέτρηση αρτηριακής πίεσης?
- γενικές εξετάσεις ούρων και αίματος.
- βιοχημική εξέταση αίματος για τον προσδιορισμό των επιπέδων ολικής χοληστερόλης, λιποπρωτεϊνικής χοληστερόλης, κρεατινίνης, καλίου, γλυκόζης και τριγλυκεριδίων.
- ΗΚΓ;
- Echo CG;
- εξέταση βυθού·
- Υπερηχογράφημα νεφρών και κοιλιακής κοιλότητας.
Εάν είναι απαραίτητο, μπορούν να συστηθούν περαιτέρω εξετάσεις στον ασθενή. Μετά την ανάλυση των δεδομένων που ελήφθησαν, ο γιατρός επιλέγει ένα σχήμα φαρμακευτικής θεραπείας και δίνει λεπτομερείς συστάσεις για την αλλαγή του τρόπου ζωής του ασθενούς.